BİYONİK GÖRMEDE AR-GE ÇALIŞMALARI BAŞLADI

DÜNYADA 303, Türkiye'de ise 15 hastaya uygulanan biyonik görme tedavisinde, verimliliği artırmak amacıyla İstinye Üniversitesi Tıbbi Yapay Zekâ Laboratuvarı'nda Ar-Ge çalışmaları başladı.

SAĞLIK 10.08.2018, 11:59
BİYONİK GÖRMEDE AR-GE ÇALIŞMALARI BAŞLADI

DÜNYADA 303, Türkiye'de ise 15 hastaya uygulanan biyonik görme tedavisinde, verimliliği artırmak amacıyla İstinye Üniversitesi Tıbbi Yapay Zekâ Laboratuvarı'nda Ar-Ge çalışmaları başladı. 5 kişilik ekip tarafından yürütülen çalışmaları değerlendiren Prof. Dr. Sacit Karamürsel, "Amaç daha iyi bir görme algısına ulaşmak için rehabilitasyon süreci ve beyin görüntüleme yöntemleri ile hastaların gösterdiği gelişme üzerinde çalışmaktır" dedi.

Halk arasında "tavukkarası" ya da "gece körlüğü" olarak adlandırılan Retinitis Pigmentosa hastalığından dolayı görme yetisini tamamen kaybetmiş kişilere uygulanan biyonik görme tedavisi son yıllarda giderek yaygınlaşıyor. İstinye Üniversitesi Nörolojik Bilimler Araştırma ve Uygulama Merkezi'nin amacı ise bu tedavi ile hastaların kazandığı yapay görmeyi kullanmayı öğrenme süreçlerine katkı sağlamak. 

"KODLAMA DEVREYE GİRECEK"

Ar-Ge çalışmalarıyla biyonik görmeden yararlanım ve kullanımın gelişeceğini anlatan İstinye Üniversitesi Tıp Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Sacit Karamürsel, "Nörofizyoloji çalışan bir kişi olarak beyin bilgisayar ara yüzünde biyolojik dilde konuşan yazılımın gelişmesinde kodlamanın (uyarıları beynin anladığı dilden vermek) etkili olacağını söyleyebilirim" dedi.

"BEYNİN DİLİ ÇÖZÜLDÜKÇE BAŞARILI OLUNACAK"

Beynin dilinin çözüldüğü oranda başarılı olunacağını bildiren Prof. Dr. Sacit Karamürsel, biyonik görmede kodlamayla görüntü bilgilerinin şifrelenerek görme siniri aracılığıyla beyne iletilmesinin sağlandığını, alınan performansın rehabilitasyon sonrası kullanıldıkça geliştiğini, teknoloji geliştikçe sistemin güncellenebildiğini ve çözünürlük artışının mümkün olduğunu belirtti.

TEDAVİ SÜRECİ NASIL İŞLİYOR

İstinye Üniversitesi Yapay Görme Projesi Koordinatörü Dr. Öğr. Üyesi Nilüfer Köylüoğlu,  tedavinin uygulanacağı hastalar hakkında şu bilgileri verdi:

"Tedavi, her iki gözde görme algısı ışık hissi düzeyine gerilemiş, başka tedavi seçeneğine sahip olmayan, daha önceye ait yararlı görme hafızası olan, 25 yaşından büyük, bu tedavi ile yeniden görme konusunda istekli, genel anestezi alabilecek ileri retinitis pigmentosa (tavuk karası) hastalarına uygulanır. Retinitis pigmentosa hastalığında retinanın sadece ışığı algılayan hücrelerinin 3'te 1'i hasarlıdır. Retinanın iç tabakaları, görme siniri, görme yolları ve görme merkezi sağlamdır."

YAPAY GÖRME SAĞLANIYOR

Görme sinyallerinin beyne iletildiğini söyleyen Dr. Öğr. Üyesi Nilüfer Köylüoğlu, "Retina yüzeyine ameliyat ile yerleştirilen chip, dış ünite olarak adlandırılan gözlükte yer alan mikro kameranın kaydettiği görüntü sinyallerini wireless olarak algılayıp görme sinirinin beyne ileteceği şekilde kodlamaktadır. Böylece hasarlı hücrelerin fonksiyon kaybı bypass edilerek, uyarılar görme merkezine ulaştırılmakta ve yapay görme sağlanmaktadır. Tedavi süreci uygun hasta seçimi, cerrahi operasyon, implant üzerindeki elektrotların kişisel olarak ayarlanması, sistem kullanımının başlatılması ve rehabilitasyon (sistem oryantasyonu, göz hareketleri, lokasyon algısı, el-göz koordinasyonu, ışık yoğunluğunun ayırt edilmesi, hareketli obje takibi, şekil ve harf tanıma egzersizlerini içeren) adımlarından oluşmaktadır" diye konuştu.

"BAĞIMSIZ HAREKET KABİLİYETİ KAZANIRLAR"

Ameliyat sonrası süreç ve rehabilitasyon periyodu hakkında bilgi veren Dr. Öğr. Üyesi Nilüfer Köylüoğlu, "Aile veya arkadaşların desteği önerilmektedir. Rehabilitasyon ardından verilen çevresel oryantasyon ve mobilizasyon eğitimi ile hastalar masadaki objeleri tanıyabilme, açık-koyu renk giysileri ayırt edebilme, hareket ya da park halindeki araçları algılayabilme, kapı, pencere, asansör, otobüs, metro duraklarını saptayabilme, kaldırım kenarı ve yaya geçitlerini takip edebilme yetkinliklerini sergileyebilmektedir. Kafa travması ve yaralanmaya maruz kalma riskleri azalmakta, bağımsız hareket kabiliyeti kazanmaktadırlar" ifadelerini kullandı.

Görme engelli hastaların ameliyatı başarıyla tamamlandıktan sonra 20 saat klinik, 20 saat kendi ortamında devam eden bir rehabilitasyon sürecinden geçtiklerini söyleyen Dr. Öğr. Üyesi Köylüoğlu, biyonik görme tedavisinin yaygınlaşabilmesi için multidisipliner çalışmalardan destek bekleyen alanın ‘rehabilitasyon periyodu’ olduğunun altını çizdi. Köylüoğlu, "Ne kadar çok bilgi birikirse rehabilitasyon süreci sonunda elde edilen verimlilik artacak ve sistem kullanımı daha fazla sayıda kişiye faydalı olacak" dedi.

"TIP İLE YAPAY ZEKÂ BİRBİRİNE YAKLAŞMALI"

Çalışmaların mühendislik ayağını yürüten İstinye Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Çetin Kaya Koç, "Eğer göz-beyin ortak çalışmasının bu kodlamaya nasıl yaptığını anlarsak, sadece görme engellilere yardım ediyor değil aynı zamanda normal insan görmesini de kolaylaştırmış ve zenginleştirmiş oluruz. Tıp ile yapay zekâ birbirine yaklaşmaya başladı. Yapay görme ise özellikle çalışmak istediğimiz bir alan. Burada bunun için bir ekip kuruyoruz" dedi.

Yorumlar (0)
26°
parçalı az bulutlu
Namaz Vakti 23 Haziran 2021
İmsak 03:25
Güneş 05:26
Öğle 13:11
İkindi 17:11
Akşam 20:47
Yatsı 22:38
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 40 84
2. Galatasaray 40 84
3. Fenerbahçe 40 82
4. Trabzonspor 40 71
5. Sivasspor 40 65
6. Hatayspor 40 61
7. Alanyaspor 40 60
8. Karagümrük 40 60
9. Gaziantep FK 40 58
10. Göztepe 40 51
11. Konyaspor 40 50
12. Başakşehir 40 48
13. Rizespor 40 48
14. Kasımpaşa 40 46
15. Malatyaspor 40 45
16. Antalyaspor 40 44
17. Kayserispor 40 41
18. Erzurumspor 40 40
19. Ankaragücü 40 38
20. Gençlerbirliği 40 38
21. Denizlispor 40 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 38 86
2. M. United 38 74
3. Liverpool 38 69
4. Chelsea 38 67
5. Leicester City 38 66
6. West Ham 38 65
7. Tottenham 38 62
8. Arsenal 38 61
9. Leeds United 38 59
10. Everton 38 59
11. Aston Villa 38 55
12. Newcastle 38 45
13. Wolverhampton 38 45
14. Crystal Palace 38 44
15. Southampton 38 43
16. Brighton 38 41
17. Burnley 38 39
18. Fulham 38 28
19. West Bromwich 38 26
20. Sheffield United 38 23
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 38 86
2. Real Madrid 38 84
3. Barcelona 38 79
4. Sevilla 38 77
5. Real Sociedad 38 62
6. Real Betis 38 61
7. Villarreal 38 58
8. Celta de Vigo 38 53
9. Granada 38 46
10. Athletic Bilbao 38 46
11. Osasuna 38 44
12. Cádiz 38 44
13. Valencia 38 43
14. Levante 38 41
15. Getafe 38 38
16. Deportivo Alaves 38 38
17. Elche 38 36
18. Huesca 38 34
19. Real Valladolid 38 31
20. Eibar 38 30

Gelişmelerden Haberdar Olun

@